door Yvette Magrijn
Inspiratiekaart ‘Ga weg met de schijf van vijf’
De Schijf van Vijf kan inderdaad aanvoelen als strafregels schrijven, zeker als je het idee krijgt dat veel van je favoriete ‘lekkernijen’ niet mogen. En laten we eerlijk zijn, wie wil nu zijn bewoners iets afpakken, zeker als ze al wat ouder zijn en het leven vooral draait om genieten? Het voelt soms alsof ‘zoethouden’ makkelijker is dan ‘opvoeden’ als het op eten aankomt. Maar geen zorgen, het is zeker haalbaar om hierin je weg te vinden zonder het plezier in eten te verliezen én tegelijkertijd bij te dragen aan hun welzijn!
Focus op meer van het goede
Het is helemaal niet de bedoeling om strikte regels op te leggen of favoriete snacks te verbieden. Juist niet! Het gaat erom te laten zien hoe kleine, slimme aanpassingen in het dieet kunnen zorgen voor meer energie, minder kwaaltjes en gewoon een fijner gevoel. Je hoeft niets af te pakken, je voegt juist iets toe: vitaliteit en welzijn. Bij keukentijgers geven we vaak als voorbeeld: advocaat met slagroom én voeg daar een aardbei aan toe.
Aan elk maanthema van Keukentijgers is een voedingsadvies gekoppeld. Het idee is dat als je per maand focust op één gezonde gewoonte, je op een inspirerende manier je eetgewoonten verbetert.
Alle thema’s op een rij met het voedingsadvies
De balans opmaken- Eet niet te veel en niet te weinig. Zorg dat elke hap van waarde is voor je gezondheid en welzijn.
Meer noten op je zang- Neem dagelijks een handje noten. Ze zijn een mooie bron van onverzadigde vetten, en die zijn OK!
Volkoren moet je 3x horen- Kies drie keer per dag voor volkoren graanproducten. Van volkorenbrood tot havermout.
Blij ei- Eet ongeveer 80 gram eiwit per dag, in gelijke verhouding dierlijk en plantaardig.
Fris & fruitig– Neem elke dag twee verschillende soorten fruit. Denk aan 2 stuks of 200 gram fruit.
Je eigen boontjes doppen- Zet wekelijks peulvruchten op het menu. Peulvruchten zijn een bron van plantaardige eiwitten.
‘t hoofd koel houden– Drink voldoende: 1,7 tot 2 liter per dag, bij voorkeur water. Ons lichaam bestaat immers voor 60% uit vocht.
Ongezouten mening– Voorkom dat je meer dan 6 gram keukenzout per dag binnenkrijgt. Denk daarbij ook het zout in kant-en-klaar producten.
Groen genoeg?– Zorg voor 250 gram groenten per dag, verdeeld over de dag. Boordevol vitamines en mineralen.
Als een vis in het water- Eet wekelijks vis, bij voorkeur vette vis. Denk daarbij aan omega 3 vetten.
Appeltje-eitje- Stap over van dierlijke naar meer plantaardige producten. Eigenlijk van eitje naar appeltje dus…
De slingers ophangen- Geniet van het eetmoment. Weet waar suikers in zitten, zodat je bewust kunt kiezen.
door Wenda Linthorst
In de zorg loopt zelden alles volgens plan. Alles lijkt op rolletjes te gaan, en dan ineens… bam! Een onverwachte wending. Geen eten geleverd, iemand die zich verslikt, een collega die niet komt opdagen — in de zorg betekent elke dag iets nieuws. De vraag is dus niet of er iets onverwachts gebeurt, maar wanneer. En belangrijker nog: wat doe jij dan?
Wettelijke richtlijnen en procedures van jouw werkgever
Iedere organisatie heeft iets opgesteld over noodsituaties of onverwachte momenten. Nu je bij Keukentijgers iets leest, is het goed om de werkwijze aan je manager te vragen. Onderstaande stappen zijn dus misschien niet 1-op-1 over te nemen op jouw situatie.
- Oordeel snel
Kijk in een flits:
- Wat gebeurt er precies?
- Wie zijn erbij betrokken?
- Is er direct gevaar?
- Is er iemand in de buurt met een telefoon of pieper?
Beslis snel wie wat doet en waar hulp nodig is.
- Vertel wat je gaat doen
Mensen voelen zich veiliger als ze weten wat er gebeurt. Zeg hardop wat je gaat doen. Bijvoorbeeld: “Ik bel direct hulp in en blijf bij mevrouw, jij haalt de AED.”Blijf rustig. Lukt dat niet vanzelf? Adem diep in en uit. Focus alleen op het nú. De rest komt later.
- Blijf zorgvuldig
Ja, het is crisis. Maar ook dan blijf je professioneel. Deel geen persoonlijke gegevens van bewoners met omstanders en houd rekening met privacy — ook als je in de stress zit.
- Stel je respectvol op
Ook in deze onverwachte situatie ben jij te gast. De mensen die er verblijven zijn de bewoners. Je bent nog steeds in hún huis. Bedenk goed hoe jij wilt dat het gaat als je in een onverwachte situatie beland bij een vriendin thuis. Vertaal dat naar de zorgorganisatie.
- Reageer op omstanders
Is de rust teruggekeerd? Mooi. Check dan meteen hoe het gaat met bewoners en collega’s. Even napraten, een arm om iemand heen, samen een kop koffie — het maakt echt verschil.
- Rapporteer de situatie
Evalueer voor jezelf of met collega’s hoe jullie gehandeld hebben. Bepaal of het iets is wat je wilt terugkoppelen aan de manager. Zo kan de organisatie dit voorkomen of beter voorbereid zijn. Of kunnen andere afdelingen er van leren.
Sta stil bij wat er gebeurd is. Dit heeft mogelijk ook impact op jou gehad. Zorg voor jezelf en vraag hulp indien nodig.
Vind je dat niet helemaal gelukt is? Bedenk dan wat je in een volgende keer anders wilt doen. Geef aan bij je manager waar je moeite mee had, zodat je samen kunt kijken hoe je hier nog in kunt verbeteren.
Jouw taak
Bedenk drie onverwachte situaties die kunnen gebeuren tijdens jouw werk in de zorg. Als je volgens bovenstaande stappen zou handelen, hoe zou je ze dan oppakken?
door Yvette Magrijn
Inspiratiekaart ‘Eten en drinken voor 72 uur’
Wat als de stroom 72 uur uitvalt? De stroomuitval in Spanje laat zien hoe kwetsbaar de maatschappij is. Jouw zorgorganisatie heeft vast al nagedacht over noodscenario’s als er een ramp gebeurt waardoor er geen stroom, water of gas meer is. Vanuit de jouw rol kan je hier ook over meedenken. Wat kun jij in huis hebben voor 72 uur, als er geen stroom is? Denk aan noodvoeding die lang houdbaar is, makkelijk te openen is en warm of koud gegeten kan worden. Zorg dat het eten genoeg voedingsstoffen bevat. Niet alleen handig voor een ramp, maar ook als de boodschappen een dag niet geleverd worden.
Blijf vooral rustig
Het is zo ver, er is een noodsituatie. Hoe handel je in een noodsituatie?
Haal eerst rustig adem. Ga vandaag eens na of er per persoon minstens 2 liter water in huis is. Het advies is :” Zorg voor 1,5–2 liter drinkwater per dag per persoon”. De eerste dag red je zeker met wat er uit de koelkast komt en sap wat op de plank staat. Begin met deze week 2 liter water per persoon in huis te halen.
Maak eerst op wat kan bederven
- Laat de koelkast zo lang mogelijk dicht. Zo blijven je spullen zeker nog 4 uur goed.
- Verwerk eerst de kwetsbare producten zoals vleeswaren, rauw vlees of vis of gesneden groenten. Bij een temperatuur van boven 15 °C kun je andere producten zoals yoghurt en melk ook beter weggooien. Nu komt die losse HACCP-thermometer goed van pas.
- Denk aan de hygiëneregels. Wanneer je producten niet juist kan verwarmen of koelen, neem daar dan afscheid van.
Basisregels hygiënecode op een rijtje:
- Houd rauwe producten gescheiden van bereide producten. Juist omdat je wellicht minder goed kan verhitten tot een temperatuur van 60°C of hoger.
- Kip en varkensvlees moet je verhitten tot 75°C of hoger- dit herken je als het vlees wit ziet.
- Ontdooide producten mag je niet meer invriezen.
- Noteren van afwijking komt later wel, onderneem eerst actie.
door Wenda Linthorst
Deze maand draait het bij Keukentijgers om je eigen boontjes doppen. We nemen je mee in de wereld van peulvruchten, met linzen als voorbeeld. Zo helpen we je om minstens één keer per week peulvruchten op tafel te zetten. Maar ‘je eigen boontjes doppen’ gaat niet alleen over koken. Het gaat ook over hoe jij omgaat met situaties op je werk.
Van wijzen naar aanpakken
Op de werkvloer wijzen we al snel naar een ander als er iets misgaat. Bijvoorbeeld: “Zij heeft niet opgeruimd, dus eten de bewoners nu te laat.” Zulke opmerkingen zijn vaak een teken dat afspraken niet duidelijk zijn of dat de communicatie beter kan. Wat de oorzaak ook is, het belangrijkste is: hoe komen we samen verder?
Begin met het doel
Benoem eerst wat het doel is. Bijvoorbeeld: de bewoners verwachten dat het warme eten om half zes op tafel staat. Ga daarna in gesprek met je collega’s: wat is er nodig om dat voor elkaar te krijgen? Wie doet wat? Als iedereen weet waar hij of zij aan toe is, voorkom je onduidelijkheid en frustratie.
Praat met de juiste mensen
Heb je iets al meerdere keren aangegeven zonder resultaat? Dan is het tijd om het anders aan te pakken. Misschien spreek je de verkeerde persoon aan, of komt je boodschap niet goed over. Richt je tot de juiste collega of de leidinggevende, eventueel samen met iemand die hetzelfde probleem ervaart. Leg rustig uit wat er speelt en kom met een voorstel voor een oplossing. Leidinggevenden waarderen het als je meedenkt en initiatief toont. Jij ervaart het probleem van dichtbij en weet vaak zelf al wat er nodig is om het op te lossen.
Bijt je er twee maanden in vast
Verwacht niet dat alles meteen verandert. Geef jezelf de tijd om ergens aan te werken, bijvoorbeeld twee maanden. Zet je keihard in om het probleem aan te pakken, praat erover met collega’s en blijf positief. Gaat het na een tijdje nog steeds mis? Laat je dan niet ontmoedigen, maar blijf volhouden. Werkt het na die twee maanden nog steeds niet? Dan kun je het met een gerust hart loslaten. Jij hebt je best gedaan. Blijf optimistisch en maak er het beste van.
Wees assertief, niet agressief
Blijf op een duidelijke manier benoemen wat je nodig hebt, zonder beschuldigend te zijn. Assertief zijn betekent dat je het bij jezelf houdt en je intentie helder maakt. Bijvoorbeeld, in plaats van te zeggen: “Ruim het aanrecht op!”, zeg je: “Ik zie dat het aanrecht niet is opgeruimd. Daardoor begin ik later met koken en eten de bewoners te laat. Dat maakt hen onrustig. Wil de dagdienst helpen zorgen dat het eten op tijd klaar is?” Daarmee nodig je uit tot samenwerking in plaats van dat je weerstand oproept.
Los het vandaag nog op
Klagen tijdens je dienst helpt eigenlijk nooit. Vaak voel je jezelf er ook niet beter door. Dus zie je iets wat niet lekker loopt? Ruim die vaat op of pak het aan zonder te mopperen. Je geeft zelf het goede voorbeeld én je voelt je daarna beter. Zo zorg je voor meer rust op de werkvloer en meer plezier in je werk.
Meer plezier in je werk
Je zult merken dat je eigen boontjes doppen eigenlijk best leuk is. Als het je lukt om iets op te lossen, krijg je vanzelf zin om het volgende punt aan te pakken. Zo maak je het werk voor jezelf én je collega’s een stuk leuker, makkelijker en efficiënter.
En nu jij
Wat is op dit moment jouw grootste ergernis op het werk? Welk probleem wil jij de komende twee maanden aanpakken? En welke boontjes ga jij zelf doppen?
