door Wenda Linthorst
Je eigen boontjes doppen
Deze maand draait het bij Keukentijgers om je eigen boontjes doppen. We nemen je mee in de wereld van peulvruchten, met linzen als voorbeeld. Zo helpen we je om minstens één keer per week peulvruchten op tafel te zetten. Maar ‘je eigen boontjes doppen’ gaat niet alleen over koken. Het gaat ook over hoe jij omgaat met situaties op je werk.
Van wijzen naar aanpakken
Op de werkvloer wijzen we al snel naar een ander als er iets misgaat. Bijvoorbeeld: “Zij heeft niet opgeruimd, dus eten de bewoners nu te laat.” Zulke opmerkingen zijn vaak een teken dat afspraken niet duidelijk zijn of dat de communicatie beter kan. Wat de oorzaak ook is, het belangrijkste is: hoe komen we samen verder?
Begin met het doel
Benoem eerst wat het doel is. Bijvoorbeeld: de bewoners verwachten dat het warme eten om half zes op tafel staat. Ga daarna in gesprek met je collega’s: wat is er nodig om dat voor elkaar te krijgen? Wie doet wat? Als iedereen weet waar hij of zij aan toe is, voorkom je onduidelijkheid en frustratie.
Praat met de juiste mensen
Heb je iets al meerdere keren aangegeven zonder resultaat? Dan is het tijd om het anders aan te pakken. Misschien spreek je de verkeerde persoon aan, of komt je boodschap niet goed over. Richt je tot de juiste collega of de leidinggevende, eventueel samen met iemand die hetzelfde probleem ervaart. Leg rustig uit wat er speelt en kom met een voorstel voor een oplossing. Leidinggevenden waarderen het als je meedenkt. Jij ervaart het probleem van dichtbij en weet vaak zelf al wat er nodig is om het op te lossen.
Bijt je er twee maanden in vast
Verwacht niet dat alles meteen verandert. Geef jezelf de tijd om ergens aan te werken, bijvoorbeeld twee maanden. Zet je keihard in om het probleem aan te pakken, praat erover met collega’s en blijf positief. Gaat het na een tijdje nog steeds mis? Laat je dan niet ontmoedigen, maar blijf volhouden. Werkt het na die twee maanden nog steeds niet? Dan kun je het met een gerust hart loslaten. Jij hebt je best gedaan. Blijf optimistisch en maak er het beste van.
Wees assertief, niet agressief
Blijf op een duidelijke manier benoemen wat je nodig hebt, zonder beschuldigend te zijn. Assertief zijn betekent dat je het bij jezelf houdt en je intentie helder maakt. Bijvoorbeeld, in plaats van te zeggen: “Ruim het aanrecht op!”, zeg je: “Ik zie dat het aanrecht niet is opgeruimd. Daardoor begin ik later met koken en eten de bewoners te laat. Dat maakt hen onrustig. Wil de dagdienst helpen zorgen dat het eten op tijd klaar is?” Daarmee nodig je uit tot samenwerking in plaats van dat je weerstand oproept.
Los het vandaag nog op
Klagen tijdens je dienst helpt eigenlijk nooit. Vaak voel je jezelf er ook niet beter door. Dus zie je iets wat niet lekker loopt? Ruim die vaat op of pak het aan zonder te mopperen. Je geeft zelf het goede voorbeeld én je voelt je daarna beter. Zo zorg je voor meer rust op de werkvloer en meer plezier in je werk.
Meer plezier in je werk
Je zult merken dat je eigen boontjes doppen eigenlijk best leuk is. Als het je lukt om iets op te lossen, krijg je vanzelf zin om het volgende punt aan te pakken. Zo maak je het werk voor jezelf én je collega’s een stuk leuker, makkelijker en efficiënter.
En nu jij
Wat is op dit moment jouw grootste ergernis op het werk? Welk probleem wil jij de komende twee maanden aanpakken? En welke boontjes ga jij zelf doppen?
door Wenda Linthorst
Spel van verleiden: Zelf doen maakt blij én geeft resultaat
In de zorg zie je vaak dat er veel vóór de bewoners wordt gedaan, in plaats van dóór. Toch zit er een magische kracht in het zelf doen. Herkenbaar? Je legt het soms al neer op het bord, exact zoals de bewoner het wil. Maar we weten het allemaal: iets wat je zelf hebt gedaan, voelt beter. Het geeft voldoening, een gevoel van controle en draagt bij aan ons geluk. Dit principe geldt zeker ook voor de bewoners. Hoe kunnen we hen, binnen hun mogelijkheden, meer ‘hun eigen boontjes laten doppen’ als het om eten en drinken gaat?
Morsen mag
Laat mensen weer bewust zijn dat het oké is om te morsen. Desnoods maak je er een Doe-het-zelf-dag van, waarbij je juist de focus legt op het zelf smeren van de lunch (wat mensen soms niet zelf doen), maar stimuleer je juist om mensen te prikkelen.
Laat de volgorde kiezen
Heb je aardappelen, groente en vlees? Je kunt de regie ook al geven door mensen te vragen wat ze eerst op het bord willen hebben.
Tapas
Gerechten die je met je handen mag eten, zoals een patatje, een loempia of tapas, zijn niet voor niets een succes. Hoe kun jij deze maand een ‘met je handen’-maaltijd maken?
Toppings
Kijk of je deze maand een aantal toppings neer kunt zetten op tafel, zoals augurkjes, jus, appelmoes, komkommer of gebakken uitjes. Hiermee kunnen mensen het naar smaak zelf afmaken, wat ook meer eigen regie geeft.
Het ‘spel van verleiden’ zit niet in het opdringen, maar juist in het faciliteren van kleine beetjes eigen regie. Het gaat om het aanbieden van mogelijkheden, het creëren van een omgeving waarin bewoners zich competent voelen en zelfstandigheid ervaren, ook al is het op kleine schaal.
En waarom? Een groter gevoel van eigenwaarde en – niet onbelangrijk – vaak meer eten. Want als je zelf een beetje ‘je eigen boontjes hebt gedopt’, smaakt het eten toch net even beter.
Daag jezelf uit: waar kun jij morgen een klein beetje ‘eigen boontjes doppen’ faciliteren aan tafel?
door Yvette Magrijn
Teamspirit: Laat je gedachten niet sudderen, maar deel ze
In een keuken weet iedereen wat er gebeurt als je een pan te lang laat staan zonder te roeren. Het brandt aan. In teams werkt dat eigenlijk hetzelfde. Kleine irritaties, onduidelijkheden of aannames blijven soms te lang sudderen. Ondertussen werken we hard door. Iedereen bedoelt het goed, maar toch ontstaan er eilandjes tussen functies, afdeling of werklagen..
‘Shinen”
Juist daarom is het belangrijk dat we zichtbaar zijn voor elkaar. Niet alleen als collega met een functie of taak, maar als mens binnen het team.
Een sterk wij-gevoel ontstaat niet vanzelf. Het groeit wanneer mensen zich laten zien, vragen stellen en hun gedachten delen. Ook jouw observaties, ideeën en twijfels zijn waardevol. Wat jij ziet of ervaart, kan een collega verder helpen, een probleem voorkomen of de zorg beter maken.
Onderdeel zijn van een team betekent dat je:
- iets durft te zeggen
- vragen stelt
- uitleg geeft
- opkomt voor kwaliteit
- ….en je gedachten deelt wanneer dat nodig is
Silent treatment werkt niet voor een team en ook niet thuis
Net als bij “Je eigen boontjes doppen” gaat het over verantwoordelijkheid nemen. Niet mopperen in stilte, maar woorden geven aan wat je ziet, nodig hebt of anders zou willen. Dat hoeft niet zwaar te zijn. Vaak begint het met iets kleins, zolang het maar met aandacht voor elkaar gebeurt.
- “Ik wist niet dat jullie daar tegenaan liepen.”
- “Volgende keer graag iets eerder doorgeven.”
- “Fijn dat je dat even checkte.”
- “Hoe kunnen we dit samen slimmer doen?”
Verwonder je als een kind
Stel deze week iedere dag één extra vraag:
- “Hoe bedoel je dat?”
- “Wat zou voor jou helpen?”
- “Wil je veel of een klein beetje?”
- Een teamgevoel wordt versterkt door echt luisteren en dus door te vragen.
door Wenda Linthorst
Zichtbaar voor de bewoner: Herkenning in de keuken
Voor bewoners kan de wereld soms een doolhof zijn. Vertrouwde gezichten en duidelijke signalen bieden houvast en veiligheid. Juist tijdens de dagelijkse routines rondom eten en drinken kunnen we als zorgprofessionals een anker van herkenning zijn door bewust zichtbaar te zijn. Het gaat om meer dan alleen het bereiden en serveren van maaltijden; het gaat om het creëren van een vertrouwde en begrijpelijke omgeving.
Sta altijd richting de gast
Zelfs als je druk bent in de keuken, probeer je werk zoveel mogelijk richting de bewoners te doen. Sta niet met je rug naar hen toe. Een open houding en af en toe oogcontact, al is het kort, kan een gevoel van geruststelling geven.
Maak de keuken een kijkdoos
Laat de keuken een plek zijn waar bewoners kunnen meekijken en herkennen. Werk, als het kan, aan een open aanrecht waar ze de voorbereidingen kunnen volgen. Zo niet? Vraag een bewoner eens om mee te kijken in de keuken. De geuren en de bekende handelingen kunnen herinneringen oproepen en de zin in eten vergroten.
Snijd aan tafel
Als de taak het toelaat, ga dan eens aan tafel zitten bij de bewoners om bijvoorbeeld fruit of groente te snijden. Dat zorgt voor een natuurlijk contactmoment en nodigt uit tot een gemakkelijk gesprek. Het laat zien dat je de tijd neemt en hen erbij betrekt.
Laat voorproeven
Voordat je een gerecht gaat bereiden, laat even zien wat er op het menu staat. Houd een tomaat omhoog, laat de geur van verse kruiden ruiken. Dit kan de herkenning stimuleren en de bewoners voorbereiden op wat komt.
Vertel wat je doet
Beschrijf je handelingen in eenvoudige, duidelijke taal. “Ik ga nu de aardappels schillen.” “Kijk, dit is de broccoli die we straks gaan eten.” Dit helpt bewoners de stappen te begrijpen en zich veiliger te voelen.
Gebruik rituelen
Houd, waar mogelijk, vertrouwde rituelen rondom de maaltijd in stand. Het dekken van de tafel op een vaste manier, het gebruik van herkenbaar servies. Hetzelfde doen geeft structuur en herkenning.
door Wenda Linthorst
Wat doe jij met oud fruit?
De lat ligt hoog in de zorg. Je wilt graag dat cliënten en patiënten genoeg vitamines binnen krijgen. Maar laten we eerlijk zijn: die fruitschaal ziet er soms toch wat minder Instagram-waardig uit. Die te bruine banaan of peer met bruine plekjes verdwijnt dan in de vuilnisbak. Zonde! Want juist dat overrijpe fruit is een budgetvriendelijke goudmijn voor een fris & fruitig tussendoortje.
De waarde van oude banaan
Wist je dat fruit dat wat langer ligt zoeter wordt? De zetmelen worden omgezet in suikers. Dat maakt een ‘bruine’ banaan perfect als natuurlijke zoetstof.
- De Blender-boost: Gooi die overrijpe bananen niet weg. Blender ze door de yoghurt of kwark. Het resultaat? Een romig, natuurlijk gezoet toetje.
- Smoothie-feest: Ook zacht geworden kiwi’s of beurse aardbeien doen het fantastisch in een smoothie. Het ziet er feestelijk uit en kost je helemaal niets extra.
Wie past op het fruit?
Let jij in je dienst op hoe het fruit er uit ziet? Voel jij je verantwoordelijk om die mandarijn die oud begint te worden, nog een doel te geven? Pak de handschoen op of overleg indien nodig met elkaar. Het is zo zonde om het weg te gooien!
Warm fruit: De geur van winst
Appels die net wat rimpelig worden, zijn rauw minder aantrekkelijk, maar warm een absolute delicatesse.
- Appeltjes uit de pan: Snijd de minder mooie appels in blokjes en bak ze even op met wat kaneel. De geur die door de woongroep trekt, is gratis ‘geurnudging’ (goed voor de eetlust, zie ook een ander artikel) en het resultaat is een heerlijke topping voor de vla of pap. Of gewoon als tussendoortje bij de koffie of thee.
- Pluk van de dag: Heb je veel fruit over? Kook het in met een klein laagje water tot een frisse compote. Het bespaart je de inkoop van kant-en-klare potten en is veel gezonder.
Slim voor de portemonnee
Besparen in de zorg zit in de kleine handelingen. Door fruit te redden, verminder je de derving en verras je iemand met een extraatje dat buiten het standaardbudget valt. Dus: kijk die fruitmand morgen eens aan met een creatieve blik. En weet je niet wat je ermee moet? Google het dan of vraag het aan AI. Wat is jouw favoriete ‘red-het-fruit’ recept?
door Wenda Linthorst
Buiten gebeurt het!
De zorg vraagt veel van je. Als professional in de zorg sta je ‘aan’, vaak binnen de muren van de afdeling waar de lucht soms wat zwaar kan aanvoelen. Maar wist je dat de grootste energieboost gewoon buiten op je wacht? Deze maand gaan we voor Fris & Fruitig, en dat begint met een diepe teug buitenlucht.
Waarom buitenlucht?
De wetenschap is helder: buiten zijn is geen luxe, het is een noodzaak. Onderzoek toont aan dat slechts 20 minuten in de natuur je stressniveau (cortisol) met bijna 21% per uur laat dalen. Daarnaast zorgt daglicht voor de aanmaak van vitamine D en serotonine, waardoor je niet alleen beter slaapt, maar ook je concentratie en humeur een flinke sprong maken. Dat geldt voor jou, maar zeker ook voor je cliënten of patiënten! En ik weet er alles van. Een naaste van mij lag plots een aantal weken in het ziekenhuis. Toen de energie laag was (en de snacktas leeg ;)) hielp een luchtje buiten zo veel!
Tips voor een dosis ‘buiten’
Laten we eerlijk zijn: de werkdruk is hoog. Toch zijn er kleine nudges die een groot verschil maken.
- De 10-minuten-break: Gebruik je pauze niet om op je telefoon te scrollen in de kantine. Loop 10 minuten buiten. Die zuurstof zorgt ervoor dat je de rest van je dienst weer scherp bent. Probeer deze ook eens aan het einde van je dienst, wanneer je wat vermoeider bent en misschien sneller naar een ongezondere keuze grijpt. Loop even buiten en drink een glas water. Vaak is dit al genoeg!
- De raam-nudge: Kan degene die jij zorg biedt niet naar buiten? Zet de ramen 10 minuten wijd open (met een dekentje op schoot). De geur van buiten verfrist de geest en verjaagt de ‘zorggeurtjes’.
- Het terras-tussendoortje: Serveer de koffie, thee of dat fruitige tussendoortje op het balkon, in de tuin of in ieder geval nabij het raam. Buiten smaakt alles beter en het doorbreekt de dagelijkse sleur.
- Betrek de familie: Vraagt familie wat ze kunnen doen? Raad een wandeling aan! Stimuleer hen om de rolstoel te pakken en een rondje buiten te doen.
Pak dat moment
Buiten gebeurt het. Het verfrist de blik, ontspant de spieren en geeft die broodnodige vitamine D. Dus: gooi die deuren open, stap zelf even over de drempel en laat de buitenlucht het werk doen.
Wat is jouw eerste buitenmoment van vandaag?
Pagina 1 van 1912345...10...»Minst recente »